4-EPD (pełna nazwa: 4-etylo-pentedron; 4-etylo-alfa-metyloamino-walerofenon) to jedna z wielu pochodnych pentedronu, które trafiły na rynek research chemicals po tym jak pentedron stał się nielegalny w większości krajów Europy. Związek ten jest bardzo prostą 4-etylową pochodną pentedronu i pod względem budowy cząsteczki jest dość podobny do 4-MPD (4-metylopentedronu), 4-CPD (4-chloropentedronu), 4-FPD (4-fluoropentedronu) oraz 4-Me-NEP (4-Me-EAPP). 4-EPD jest izomerem NEP-a – oznacza to że złożony jest z tych samych atomów, tylko ułożonych w innej konfiguracji. Jednak ich działanie różni się dość sporo. 4-EPD na rynku występował głównie w postaci proszku lub kryształków, przybierając formę soli chlorowodorku.
4-EPD to nie jest jedyna nazwa, pod jaką występować może ten związek. Inne, alternatywne nazwy dla tej substancji to:
– para-Ethyl-Pentedrone
– 4E-PD
– 4-ethyl-α-methylamino-Pentiophenone
– 4-ethyl-α-methylamino-Valerophenone
– 1-(4-ethylphenyl)-2-(methylamino)-1-pentanone
4-etylopentedron jest substancją dość słabo udokiumentowaną. Podobnie jak np. 4-MPD czy 4-CPD, nie był on nigdy opisany w żadnej publikacji naukowej przed rokiem 2017, kiedy to właśnie został scharakteryzowany jako nowa substancja psychoaktywna, wraz z innymi syntetycznymi katynonami. Związek ten był dostępny w sklepach internetowych przez jakiś czas, ale później jego dostępność znacznie spadła, głównie dlatego że był słabszy od takiego 4-MPD czy 4-FPD, a od tej dwójki o wiele mocniejszy (i to o wiele) był NEP który stał się bezdyskusyjnym następcą pentedronu. NEP, będący pod każdym względem lepszy i wydajniejszy, sprawił że substancja ta w zasadzie zniknęła z rynku po roku 2018. Związek ten opisywany był jako podobny do 4-FPD, 4-MPD i 4-CPD, trochę słabszy od pentedronu, ale wywołujący delikatną euforię, której brakowało w typowo stymulującym pentedronie. Niektórzy użytkownicy skarżyli się na dotkliwsze w ich odczuciu zejścia, niż przy pentedronie bądź N-etylo(nor)pentedronie.
Pomimo bycia odnotowanym jako NPS, nadal brakuje szczegółowych informacji na temat efektów, potencjalnej toksyczności, metabolizmu 4-etylopentedronui oraz dokładnych skutków jego długotrwałego przyjmowania. Na podstawie struktury cząsteczki, przewiduje się że główny mechanizm działania 4-etylopentedronu to wychwyt zwrotny neuroprzekaźników, w największym stopniu dopaminy oraz noradrenaliny, oraz w niskim stopniu serotoniny – dzieląc ten profil z innymi 4-podstawianymi analogami walerofenonu. Taka lub podobna substytucja sprawiała że związek zaczyna mieć nieco wyższe powinowactwo do transportera serotoniny, tak jak to miało miejsce w przypadku katynonów takich jak 4-metylopentedron, czy fenylomorfolin takich jak 3-FPM.
Najczęstsze efekty pożądane wywoływane przez 4-etylopentedron to euforia, pobudzenie, przypływ energii, chęć kontaktu z ludźmi, dysinhibicja („puszczanie hamulców”). Jednak podobnie jak wszystkie podobne związki, 4-etylopentedron może także powodować szereg efektów ubocznych typowych dla tej grupy substancji. Do tych efektów zaliczamy zwiększoną potliwość, bezsenność, zwiększone ciśnienie krwi, przyspieszoną akcję serca, stany lękowe, urojenia oraz paranoje, halucynacje, hipertermię, zmniejszenie apetytu, mdłości czy drgania mięśni.
Status prawny 4-EPD nie zaskakuje: substancja ta jest obecnie nielegalna praktycznie we wszystkich krajach europy, przeważnie na mocy lokalnych „praw analogowych” (np. Polska, Niemcy, Holandia). Substancja ta jest nielegana także w Chinach, i prawdopodobnie w USA, ze względu na jej podobieństwo do znanych i zabronionych już styulantów.
Autor tekstu: horsii